Pravila pravoslavne crkve sa tumačenjima (knjiga 1) / Nikodim Milaš

U ovome izdanju su protumačena, više ili manje podrobno, sva pravila, koja važe u pravoslavnoj crkvi kao pozitivni kanon. Tu su izložena ne samo osnovna, nego i dopunidbena pravila. Sva ova pravila sa odnosnim tumačenjima razdijeljena su na dvije knjige. Prva knjiga evo sada izilazi, a druga će odmah za njom.

Iz pređašnjih izdanja preštampana su u ovo izdanje tumačenja samo vrlo malog broja pravila, i to sa odnosnim izmjenama; tumačenja sviju ostalih pravila napisana su iznova, a zaneka pisac se poslužio pređašnjim svojim kanoničkim radnjama.

Pisac je proučio tumačenja sviju onih kanonista, koji su gore bili spomenuti, i uskoristio se tim tumačenjima koliko mu je trebalo za svoja tumačelja. Imao je pred očima; kao i Zonara, da ”razjašnjavanje božjih riječi prosvjetljije i poučava neiskusne," i to mu je bila glavna zadaća pri radnji. Prema toj zadaći, a pokrenut onim istim, čime su bili pokrenuti svi pređašnji bolji komentatori, kad su pisali tumačelja svetih pravila, pisac je gledao da čim bolje i potpunije razjasni svako pravilo i da mu utvrdi pravi smisao; a prema praktičkoj cijelji, radi koje se tumačelja pravila u opće pišu, on je priveo uz svako nravilo sva paralelna mu pravila, koja se iz bliže ili iz dalje tiču onoga predmeta, kojim se koje pravilo bavi, kako bi se iz upoređenja sviju odnosnih pravila mogao sastaviti tačni pojam o jednoj ili drugoj kanoničkoj ustanovi i tijem bi se upoznalo pozitivno kanoničko učenje pravoslavne cpkve o toj ustanovi. Radi ove iste praktičke cijelji, pridodan je na kraju kanjige ove azbučni pregled svega onoga, što se u knjizi sadrži, isto kao što će biti dodan takav isti pregled i na kraju druge knjige.

Razjašnjavajući božje riječi ili sveta pravila, pisac je posebno težio, kako u prvim tako i u ovom izdanju, da sebe samoga nauči, te da zna op lično, šta sveta pravila naređuju. A ako ova njegova radnja kadra bude da posluži i drugima za pouku, milo će mu biti.

U 3adru, decembra 1894.

Sadržaj

Posveta
Predgovor
O pravilima pravsl. crkve, 1
O pravilima sv. apostola, 3
O pravilima vaselj. sabora, 12
O pravilima pomjesn. sabora, 18
O pravilima sv. otaca, 26
O dopunidbenim pravilima, 36
Pravula sv. apostola, 41
Pravila vaselj. sabora, 165
Pravila I vaselj. sabora, nikejskog I, 167
Pravila II vaselj. sabora, carigradskog I, 231
Pravila III vaselj sabora, efeskag, 282
Pravila IV vaselj. sabora, halkidonskog, 326
Pravila V - VI vaselj. sabora, trulskoga, 427
Pravila VII .vaselj. sabora, nikejekog II, 595
Azbučni pregled, 633